'Cây' sáng chế vì cộng đồng

Ý tưởng từ thực tế cuộc sống

“Thật sự tôi rất bất ngờ và tự hào. Từ trước đến nay, tôi chỉ lo nghiên cứu kỹ thuật và chế tạo máy móc, không nghĩ rằng lại nhận được vinh dự đại diện cho tuổi trẻ Nghệ An tham gia chương trình toàn quốc có ý nghĩa lớn đến như vậy”, Vinh chia sẻ với PV Tiền Phong khi biết thông tin anh lọt vào top 20 đề cử Gương mặt trẻ Việt Nam tiêu biểu năm 2021.

Sau khi tốt nghiệp ĐH Bách khoa Hà Nội, năm 2012 Vinh quyết định về quê nhà nối nghiệp cha. Xã Quỳnh Văn (huyện Quỳnh Lưu) nơi anh sinh sống có hai làng nghề đóng gạch xây dựng. Ngày còn nhỏ, chứng kiến bà con trong làng đóng gạch thủ công rất vất vả, cực nhọc mà chỉ được vài trăm viên gạch mỗi ngày. Họ phải làm ngày, làm đêm để cung cấp cho các công trình xây dựng. Từ thực tế đó, năm 2014, Vinh đã cải tiến máy đóng gạch bằng tay lên máy ép gạch cơ.

Năm 2017, Vinh phát triển máy ép gạch cơ lên dòng máy ép gạch công nghệ thủy lực hai chiều, nâng công suất ra gạch từ 10.000 viên/ca lên 15.000 viên/ca. Sản phẩm cho phép ép gạch không nung tự động hoàn toàn, giảm nhân công, tăng năng suất, sản lượng lên hàng trăm lần. Sản phẩm đã đoạt giải Nhất Cuộc thi Sáng tạo khoa học và công nghệ Nghệ An năm 2017. Với hiệu suất vượt trội, chỉ trong vòng 5 năm (từ 2015 - 2020), máy ép gạch của Vinh đã có mặt ở 63 tỉnh thành và xuất khẩu đi 8 nước trên thế giới.

Không dừng lại ở đó, Vinh tiếp tục phát triển thành công các sản phẩm mới được thị trường đón nhận, như máy ép gạch Terrazzo, máy bẻ đai thép tự động, máy trộn bê tông tươi... Mới đây nhất, Vinh đã sáng chế máy gạch Terrazzo mâm xoay, được xem là dòng sản phẩm hiện đại nhất của Việt Nam hiện nay. Với sản phẩm này đã giúp giảm được 50% chi phí lao động, tăng được sản lượng lên 30%. Đây được coi là một cuộc đột phá về công nghệ trong ngành vật liệu không nung ở Việt Nam. Sáng chế này đã được Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ KH&CN) công nhận độc quyền.

“Sáng chế ra một cỗ máy đòi hỏi người kỹ sư phải kiên trì, bởi từ ý tưởng ra bản vẽ chi tiết máy rồi, phải mất rất nhiều thời gian, công sức, tiền bạc thử nghiệm. Chẳng hạn như máy gạch Terrazzo mâm xoay, tôi mất khoảng 3 năm để hoàn thiện, chạy thử, làm đi làm lại nhiều lần. Khi thành công, tôi tìm cách cải tiến, tạo ra phiên bản có chất lượng tốt nhất”, Vinh chia sẻ.

Giải quyết việc làm cho bà con

Những ngày lập nghiệp ở quê nhà, Hồ Xuân Vinh tham gia nhiều hoạt động phong trào đoàn tại địa phương, rồi được kết nạp Đảng từ năm 2015. Chi bộ Cty TNHH Hồ Hoàn Cầu ra đời với 10 đảng viên và Vinh là Phó bí thư Chi bộ.

“Phát triển tổ chức Đảng trong công ty mang lại sự tin cậy hơn cho đối tác, khách hàng. Đội ngũ lãnh đạo, quản lý và người lao động là đảng viên sẽ phát huy tính tiên phong, gương mẫu, năng động giúp công ty ngày càng phát triển”, Vinh chia sẻ.

“Khởi nghiệp là một hành trình gian nan, bền gan, bền chí, mà quả ngọt chỉ dành cho người đi hết được chặng đường. Cuộc đời một người khởi nghiệp chỉ có điểm khởi đầu, không có điểm kết thúc. Khi đó, thất bại hay thành công cũng chỉ là một kết quả của một chặng đường trên hành trình đó”.

Anh Hồ Xuân Vinh, Phó Giám đốc Cty TNHH Hồ Hoàn Cầu

Vinh luôn tâm niệm “làm gì cũng vì dân”, thường xuyên tiếp xúc, thăm hỏi bà con nông dân. Một lần, có dịp lên vùng bãi bồi sông Lam, nhận thấy bà con nông dân bỏ đi rất nhiều lá dứa, thân chuối, trong khi đây là nguồn nguyên liệu có thể tách sợi tơ có tính ứng dụng cao, Vinh đã nghiên cứu chế tạo thành công máy tách sợi.

Và rồi, dự án chế biến sợi tự nhiên ABACA do Hồ Xuân Vinh chủ trì nghiên cứu đoạt giải Nhất Cuộc thi Khởi nghiệp nông nghiệp đổi mới sáng tạo năm 2021; giải Ba Hội thi Sáng tạo kỹ thuật tỉnh Nghệ An lần thứ 16 năm 2021. Dự án là sự khởi đầu cho việc phát triển một ngành mới của Việt Nam - chế biến sợi chuối, mở ra cơ hội việc làm cho nhiều thanh niên nông thôn.

Hồ Xuân Vinh không chỉ là gương sáng về khởi nghiệp, làm kinh tế giỏi, tạo việc làm ổn định cho 60 lao động địa phương, anh còn đồng hành, hỗ trợ nhiều thanh niên trong quá trình lập nghiệp. “Không chỉ vấn đề tài chính, mà kinh nghiệm, kết nối, giới thiệu, cùng nghiên cứu các giải pháp cho thanh niên khởi nghiệp, lập nghiệp là điều tôi ưu tiên”, Vinh chia sẻ.

Bộ trưởng Bộ KH&CN Huỳnh Thành Đạt trò chuyện cùng Hồ Xuân Vinh tại Hội nghị ra mắt Báo cáo Đổi mới sáng tạo của Ngân hàng thế giới Ảnh: Thu Hiền

Năm 2017, Bộ KH&CN, Ngân hàng Thế giới (WB), Trung tâm Đổi mới sáng tạo ứng phó với biến đổi khí hậu Việt Nam (VCIC) đã chọn Hồ Xuân Vinh làm chủ nhiệm và tài trợ dự án sáng tạo chống biến đổi khí hậu, với đề tài “Giảm sử dụng đất sét nông nghiệp, giảm khí thải, giảm lượng chất đốt tiêu thụ của việc sản xuất gạch không nung bằng giải pháp máy đúc gạch không nung Hồ Hoàn Cầu”. Với dự án này, công ty của Vinh đã bán ra gần 3 nghìn máy sản xuất gạch không nung, lượng khí thải ước tính giảm được 2.343 triệu tấn, tạo ra thêm gần 15 nghìn công việc cho người có thu nhập thấp trên cả nước.

Chia sẻ về những dự định tương lai, Vinh nói: “Tôi muốn đi sâu về ngành sợi tự nhiên để tận dụng phế phẩm nông nghiệp, nhất là cây chuối, biến thành sản phẩm sợi vải có giá trị kinh tế, giải quyết công ăn việc làm cho bà con, giảm ô nhiễm môi trường. Từ khi nhận giải thưởng Quả Cầu Vàng 2021, tôi thấy trách nhiệm của mình với vấn đề môi trường, làm sao để giảm thiểu ô nhiễm, tạo ra một môi trường an lành hơn”.