Khi thuốc lá điện tử len lỏi vào học đường

Ngày càng nhiều học sinh, đặc biệt là ở bậc trung học cơ sở và trung học phổ thông, sử dụng thuốc lá điện tử mà thầy cô và phụ huynh không hề hay biết. Đây không còn là vấn đề cá nhân mà đã trở thành một mối lo ngại sức khỏe học đường cấp bách.

Thuốc lá điện tử được tiếp thị mạnh mẽ trên mạng xã hội với hình ảnh trẻ trung, mùi vị hấp dẫn như kẹo, trái cây, trà sữa… Điều này khiến học sinh tò mò, muốn thử để “khẳng định bản thân” hoặc “theo trào lưu”. Không giống thuốc lá truyền thống có mùi khói đặc trưng, e-cigarette phát ra hơi nước gần như không màu, không mùi, khiến việc phát hiện trong lớp học hoặc nhà vệ sinh càng khó khăn hơn.
Tuy nhiên, bên trong làn hơi ấy là nicotine – chất gây nghiện mạnh, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sự phát triển của não bộ thanh thiếu niên. Não đang phát triển sẽ dễ bị tác động bởi nicotine, làm giảm trí nhớ, khả năng tập trung, kiểm soát cảm xúc và dễ dẫn đến các rối loạn lo âu, trầm cảm. Thậm chí, sử dụng nicotine ở tuổi vị thành niên làm tăng nguy cơ nghiện suốt đời.
Nghiêm trọng hơn, nhiều loại thuốc lá điện tử không rõ nguồn gốc có thể chứa các chất độc như formaldehyde, kim loại nặng, vitamin E acetate – tác nhân gây viêm phổi cấp. Một số sản phẩm trôi nổi thậm chí bị pha trộn với ma túy tổng hợp, khiến học sinh mất kiểm soát, đột ngột thay đổi hành vi và có thể gặp biến chứng nguy hiểm.
Việc sử dụng thuốc lá điện tử trong trường học không chỉ gây hại cho sức khỏe cá nhân mà còn ảnh hưởng đến môi trường học tập. Bạn bè bị rủ rê, lớp học bị gián đoạn, thầy cô bị mất niềm tin vào học sinh. Đặc biệt, học sinh sử dụng thuốc lá điện tử thường xuyên có dấu hiệu giảm sút học lực, cá biệt và dễ bỏ học.
Để ngăn chặn tình trạng này, cần sự phối hợp của cả gia đình, nhà trường và xã hội. Phụ huynh cần quan tâm sát sao đến con em, nhận diện dấu hiệu sử dụng e-cigarette như ho kéo dài, mất tập trung, lén lút dùng thiết bị lạ. Nhà trường cần tăng cường giáo dục về tác hại của thuốc lá điện tử, kết hợp với kiểm tra đột xuất, lắp camera ở khu vực dễ bị lạm dụng.
Một thế hệ tương lai khỏe mạnh phải bắt đầu từ những năm tháng học đường trong sạch, không nicotine, không khói – dù là khói thật hay hơi nước ngụy trang.