Tổng tiến công Xuân 1968 - Bài 2: Chiến công của 11 cô gái sông Hương

Theo lời kể của ông Nguyễn Văn Thu, nguyên Tham mưu phó Quân khu Trị Thiên, Chỉ huy trưởng cánh Bắc đánh vào thành phố Huế trong Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, đòn tấn công mở đầu ở Huế là bài học về thế trận lòng dân.

15/01/2018 01:02 1280

Ông kể, để đánh chiếm thành phố Huế, từ ngày 15-1-1968, sau khi báo cáo kế hoạch tác chiến với Bộ Tư lệnh Quân khu, ông được quyết định làm Chỉ huy trưởng cánh Bắc - cánh chủ lực của mặt trận Huế, đồng chí Trần Anh Liên làm Chính uỷ và hai đồng chí trong Ban chỉ huy Trung đoàn 6 là Phó Chỉ huy trưởng quân sự và chính trị.

Tiểu đội 11 cô gái sông Hương trong những ngày đánh Mỹ (Ảnh tư liệu chụp lại). Ảnh: TTXVN phát

Chiều 30-1-1968, từ núi rừng thuộc địa phận Hương Trà (Thừa Thiên - Huế), các cánh quân bắt đầu xuất kích. Trong mỗi cánh quân lúc này, ngoài lực lượng bộ đội còn có các đội biệt động, đội công tác khởi nghĩa, cán bộ dân vận mặt trận với khoảng hơn 2.500 người, kéo dài trên hai cây số. Cuộc hành quân phải vượt qua đồi núi, khe suối, làng mạc; nhất là vượt qua vành đai bảo vệ vòng ngoài của địch để tiếp cận mục tiêu bí mật, an toàn và đúng giờ tập kết theo quy định trước giờ ta nổ súng.

Đòn tấn công mở đầu trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 ở Huế có thể nói đã giành được thắng lợi ngay từ phút đầu, giờ đầu, ngày đầu. Ở nội thành thành phố Huế, nhận lệnh của cấp trên, tiểu đội 11 cô gái sông Hương được giao nhiệm vụ dẫn đường đưa bộ đội vào tấn công các mục tiêu của địch phía bờ Nam thành phố Huế. Để hoàn thành nhiệm vụ này, các chị đã nghiên cứu cả tháng trời, thông tỏ đường đi lối về dẫn đến các mục tiêu.

Đêm 30 Tết, tiểu đội 11 cô gái sông Hương chia làm 3 tổ dẫn ba cánh quân vào thành phố. Tiếng súng tấn công, nổi dậy của quân và dân thành phố Huế nổ vang trời. Mỹ-ngụy không kịp trở tay. Sau đó, địch phản công với xe tăng, thiết giáp từ Phú Bài đổ lên, máy bay gầm rú trên bầu trời. Vừa làm nhiệm vụ dẫn đường, vừa tải thương, các cô gái trong tiểu đội 11 cô gái sông Hương trực tiếp cầm súng đánh giặc. Không chiến hào, các chị dàn trận khắp phường, lợi dụng nhà dân để đánh địch.

Chị Hoàng Thị Nở, một trong 11 cô gái sông Hương ngày ấy bồi hồi nhớ lại: Xuân năm ấy se lạnh, Huế rét ngọt, mưa phùn lất phất. Mấy chị em ăn Tết ngay trên công sự khét lẹt mùi khói thuốc, bánh Tết được các mẹ trong phố đem ra tiếp tế… Riêng trận đánh đêm ngày 11 sáng 12-2-1968, cả tiểu đội 11 cô gái sông Hương với các vũ khí được trang bị như AK, K44, một số mìn và lựu đạn đã dàn trận khắp các địa điểm tại khách sạn Hương Giang, Đại học Sư phạm, chợ Cống, Xuân Phú... để cầm cự và đánh lui cả một tiểu đoàn lính Mỹ, gồm có nhiều xe bọc thép và máy bay chiến đấu yểm trợ.

Trận này, tiểu đội 11 cô gái sông Hương đã tiêu diệt 70 lính và 4 xe tăng, thu nhiều vũ khí của địch để trang bị lại, phục vụ cho chiến đấu. Nhiều chị đã anh dũng hy sinh ngay trong trận chiến đấu đó khi tuổi đời còn rất trẻ như tiểu đội trưởng Phạm Thị Liên, tiểu đội phó Đỗ Thị Cúc... Chiến công của 11 cô gái sông Hương đã góp phần để quân và dân ta làm chủ thành phố Huế trong 26 ngày đêm, được Bác Hồ gửi thư khen:"Dõng dạc tay cầm khẩu súng trường/Khôn ngoan dàn trận khắp trong phường/Bác khen các cháu dân quân gái/Đánh giặc Hoa Kỳ phải nát xương".

Lối đánh nội công, ngoại kích gây cho địch nhiều bất ngờ nên chúng hết sức bị động, hoang mang, lúng túng, không thể đối phó, ứng cứu cho nhau được. Tất cả 36 cơ quan ngụy quyền ở thành phố Huế đều bị ta đánh chiếm. Ta đã thiết lập được chính quyền cách mạng trong các quận, phường ở thành phố Huế và các xã vùng ven đô cũng như ở nhiều vùng nông thôn trong tỉnh...

Ông Nguyễn Trung Chính, nguyên Thành ủy viên thành phố Huế, Bí thư quận nhất thành phố Huế (thời điểm năm 1968), sau này là Phó Bí thư Tỉnh ủy Thừa Thiên - Huế khẳng định: 50 năm đã trôi qua nhưng những bài học về chỉ đạo chiến lược, về nghệ thuật phát hiện và chớp thời cơ để chủ động giáng đòn quyết định, làm chuyển biến cục diện chiến tranh; nghệ thuật tiến công bằng cách đánh chiến lược mới, giành thế bất ngờ, đưa chiến tranh vào thành thị; nghệ thuật tổ chức, bố trí và sử dụng lực lượng để lấy nhỏ đánh lớn, lấy ít địch nhiều... vẫn còn nguyên giá trị.

Cuộc Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968 có vai trò to lớn trong sự nghiệp kháng chiến chống Mỹ, cứu nước của nhân dân ta và đã đi vào lịch sử đấu tranh cách mạng của dân tộc Việt Nam như một chiến công chói lọi; là một biểu hiện tập trung của ý chí và sức mạnh quật cường của con người Việt Nam, dân tộc Việt Nam, biểu hiện sức sáng tạo và tài thao lược trong chỉ đạo chiến tranh của Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Cuộc Tổng tiến công đã giáng một đòn quyết liệt vào ý chí xâm lược của Mỹ, buộc chúng phải xuống thang chiến tranh và ngồi vào bàn đàm phán...

TIN KHÁC

Chân dung người đọc Bản tin Chiến thắng trưa ngày 30/4/1975

Đó là NSƯT Kim Cúc, sinh năm 1944, là phát thanh viên đầu tiên đọc bản tin chiến thắng trưa 30/4/1975, ngay sau khi xe tăng của Quân đội Nhân dân Việt Nam húc đổ cánh cổng Dinh Độc Lập - biểu tượng cuối cùng của chế độ ngụy quyền Sài Gòn.

30/04/2026

Lễ thượng cờ đặc biệt sáng 30/4 tại Quảng trường Ba Đình

Từ sáng sớm 30/4, đông đảo người dân có mặt tại Quảng trường Ba Đình để chứng kiến Lễ thượng cờ Tổ quốc, hướng về kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.

30/04/2026

Tầm nhìn chiến lược và dự báo thiên tài của Chủ tịch Hồ Chí Minh về ngày thống nhất đất nước

Kỷ niệm 51 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30/4/1975-30/4/2026), nhìn lại chặng đường đấu tranh giành độc lập, thống nhất Tổ quốc càng thấy rõ tầm nhìn chiến lược, niềm tin tất thắng và khát vọng cháy bỏng của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Những dự báo của Người về cuộc kháng chiến và thời điểm toàn thắng không chỉ thể hiện trí tuệ kiệt xuất mà còn trở thành nguồn động viên to lớn, dẫn dắt toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ta đi tới thắng lợi lịch sử mùa Xuân 1975.

29/04/2026

Trao, truy tặng Huy hiệu Tuổi trẻ dũng cảm cho hai bạn trẻ Nghệ An cứu người đuối nước

Ngày 15/4, thừa ủy quyền của TW Đoàn TNCS Hồ Chí Minh, Thường trực Tỉnh Đoàn Nghệ An đã trao tặng Huy hiệu "Tuổi trẻ dũng cảm" cho em Võ Hoàng Thành (học sinh lớp 10D4, Trường THPT Nghi Lộc 3) và truy tặng Huy hiệu “Tuổi trẻ dũng cảm” cho em Lê Thị Quỳnh Chi (17 tuổi, xã Nghi Lộc) vì hành động dũng cảm cứu người trong tình huống nguy hiểm.

16/04/2026

Tuyên dương 19 Gương Thanh niên Cảnh sát cơ động tiêu biểu

Chiều 15/4, Bộ Tư lệnh Cảnh sát cơ động tổ chức Lễ tuyên dương “Gương thanh niên Cảnh sát cơ động tiêu biểu” lần thứ IV năm 2026 nhân dịp kỷ niệm 52 năm Ngày truyền thống lực lượng Cảnh sát cơ động (15/4/1974 - 15/4/2026).

15/04/2026

Đồng chí Lê Minh Hưng được bầu giữ chức Thủ tướng Chính phủ

Chiều 7/4, với 495/495 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết bầu đồng chí Lê Minh Hưng, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tổ chức Trung ương giữ chức Thủ tướng Chính phủ nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam nhiệm kỳ 2026-2031.

07/04/2026